De eerste vijf jaar van een kinderleven zijn cruciaal. Ze zijn bepalend voor haar of zijn toekomst, ontwikkeling en leercapaciteiten. Toch besteedt de Belgische ontwikkelingssamenwerking weinig aandacht aan jonge kinderen. In een nieuw rapport roept Plan International België op om daar verandering in te brengen en stellen we verschillende pistes voor om in actie te schieten.

Iedereen weet dat je stevige funderingen nodig hebt om een huis op te bouwen. Zo is het ook met opgroeien. Een kind heeft een goede basis nodig om later stevig in het leven te staan. Maar terwijl in de bouwsector niemand over dat principe zal twijfelen, is dat in de sector van ontwikkelingssamenwerking anders. Ontwikkeling van en onderwijs voor het jonge kind zou nochtans prioriteit moeten zijn. 

Effecten op lange termijn

De bouwstenen die kinderen meekrijgen tijdens hun eerste 2.000 dagen zijn beslissend voor hun verdere leven. Goede zorgen en omkadering voor de allerkleinsten - interactie, positieve bevestiging, spelend leren,... - vormen hun intellectuele en sociale bagage en hun mentale en fysieke gezondheid.

Roméo Matsas, policy adviser van Plan International België:

Kinderen die onvoldoende kansen krijgen om zich tijdens die periode te ontplooien halen hun ontwikkelingsachterstand moeilijk of jammer genoeg vaak helemaal niet in. Dat heeft gevolgen voor henzelf, voor hun familie, voor hun gemeenschap én voor hun land."

De draagwijdte van het probleem: op dit moment bestaat er voor 43% van de kinderen onder de 5 die in lage- of middeninkomenslanden wonen een risico dat ze zich niet zullen kunnen ontwikkelen door gebrek aan zorg in hun vroegste jaren. 

Onderwijs, een kwestie van gezond verstand 

Hoe kunnen we in deze omstandigheden begrijpen dat slechts 1% van de officiële internationale ontwikkelingshulp naar kleuteronderwijs gaat, terwijl dat van vitaal belang is voor menselijke, sociale en economische ontwikkeling? En hoe kunnen we begrijpen dat België van onderwijs en ontwikkeling voor het jonge kind geen prioriteit maakt in haar ontwikkelingssamenwerkingsbeleid?"

Vandaag - 28 januari - publiceerden we ons rapport 'Ondersteuning van ontwikkeling en onderwijs van het jonge kind: een prioriteit voor de Belgische ontwikkelingssamenwerking'. Daarmee kaart Plan International België de nood om hierin te investeren aan en wijzen we de Belgische overheid op haar verantwoordelijkheid. 

Jonge kinderen toegang doen krijgen tot activiteiten die hun ontwikkeling stimuleren is een kwestie van gezond verstand. Maar het is ook een engagement waartoe de Belgische overheid zich heeft verbonden in het kader van de Duurzame Ontwikkelingsdoelen", herhaalt Romeo Matsas.

Het rapport gaat in op goede voorbeelden en geeft aanbevelingen aan de Belgische overheid om in haar partnerlanden in te zetten op de ontwikkeling van het jonge kind. Die zijn gebaseerd op onderzoek in Mozambique, Niger, Rwanda, Senegal en Tanzania

Ontwikkeling van jonge kinderen bevordert gendergelijkheid

In de partnerlanden van de Belgische ontwikkelingssamenwerking speelt het inzetten op onderwijs voor en de ontwikkeling van jonge kinderen bovendien een belangrijke rol in de strijd tegen genderongelijkheid.

Opvang en onderwijs voor de allerjongsten kan genderverhoudingen in de maatschappij veranderen", zegt Romeo Matsas. 

"Bij heel jonge kinderen kunnen genderstereotypen nog in vraag worden gesteld. En dankzij dergelijke activiteiten bevorder je de autonomie van moeders, die de kans krijgen om werk te vinden of terug naar school te gaan. Vaders kunnen aanmoediging krijgen om een actieve rol te spelen in de opvoeding van hun kinderen." 

De studie 'Ondersteuning van ontwikkeling en onderwijs van het jonge kind: een prioriteit voor de Belgische ontwikkelingssamenwerking' werd uitgevoerd door het instituut South Research. Plan International België stond in voor de coördinatie en betrok verschillende spelers actief binnen de domeinen kind, onderwijs en ontwikkelingssamenwerking: DGD, Educaid.be, Enabel, Gezinsbond, Ligue des Familles, Kind en Gezin, O.N.E. en VVOB. 

Vind je dit artikel interessant? Deel het met je vrienden!